Hogeschool van Amsterdam

Krijgt Amsterdam een Vrijheidsbeeld aan ‘t IJ?

HvA-studenten studeren af op financiële haalbaarheid project

16 aug 2017 09:19 | Afdeling Communicatie

Zoals vanaf de Hudson het bekende Vrijheidsbeeld van New York opdoemt, zo moet straks langs ’t IJ ook een ‘Vrijheidsbeeld’ verrijzen als symbool van Amsterdam. Dit is althans het idee van Ties van Dijk van de kranenfabrikant Vola, die zijn scenario vanuit verschillende disciplines heeft laten uitwerken door studenten van de Academie van Bouwkunst , het Conservatorium van Amsterdam (beide AHK) en de Hogeschool van Amsterdam. In Architectuurcentrum Amsterdam (ARCAM) zijn tot en met 20 augustus 10 ontwerpen voor het Vrijheidsbeeld te zien, gemaakt door studenten Bouwkunst.


Al zo’n vijf jaar geleden kwam Ties van Dijk op het idee voor een te bouwen Vrijheidsbeeld op de kop van Java-eiland, tijdens een brainstorm over hoe toeristen meer naar de Amsterdamse Oostelijke Eilanden kunnen worden getrokken, om zo de druk op het centrum te verlichten.

De roep om iets te doen aan de drukte en de toeristenstroom is sindsdien alleen maar toegenomen- en de protestgeluiden zwellen aan. Sinds vorig najaar realiseerde Van Dijk zich dat het plan nu actueler is dan ooit, en besloot hij studenten in te schakelen om de scenario’s en haalbaarheid van zo’n Vrijheidsbeeld als toeristische attractie op de kop van Java-eiland uit te werken.

Tentoonstelling

45 eerstejaarsstudenten van de Academie van Bouwkunst hebben het afgelopen semester 45 ontwerpen gemaakt voor het Vrijheids-icoon. Tien maquettes zijn hieruit geselecteerd; deze zijn tentoongesteld in ARCAM, tot en met zondag 20 augustus. Hun ontwerpen variëren van strakke bouwkunst in de stijl van het EYE filmmuseum tot een enorme gestalte van een man die een wereldbol draagt.

Ook de financiële haalbaarheid van een Vrijheidsbeeld aan ’t IJ wordt door studenten in kaart gebracht. Studenten Bedrijfseconomie Lam Bui en Muzjgan Latif van de Hogeschool van Amsterdam buigen zich voor hun scripties over een financierings- en verdienmodel voor het ‘beeld’ annex museum.

 

Ontwerp voor 'Freedom Tower' aan het IJ: ronde toren begroeid met planten, door Koen Karst, Bouwkunst-student

Ontwerp 'Freedom Tower' door student Bouwkunst (AHK) Koen Karst

De HvA-studenten baseren hun (hypothetisch) financieel model op een aantal aannames, om een berekening te kunnen maken. Zo nemen zij het ontwerp van Bouwkunde-student Koen Karst (foto) als uitgangspunt, en baseren zij de hypothetische entreeprijs op die van soortgelijke musea/attracties, zoals de Euromast en het Amerikaanse Statue of Liberty. Ze gaan uit van een bezoekersaantal van 600.000 per jaar. Hun conclusies over de financiële haalbaarheid worden eind augustus bekendgemaakt, als zij op de opdracht afstuderen.

Er moet iets gebeuren

Hoewel het vooralsnog om ontwerpen en een hypothetisch financieel model gaat, denkt Van Dijk dat dit een belangrijke eerste stap is.
“Amsterdam ontvangt nu 17 miljoen toeristen per jaar, en dit aantal zal de komende jaren alleen maar toenemen; kijk maar naar Barcelona of Londen. Er móet iets gebeuren, het is op veel plekken te druk. Als je weet dat toeristen hoe dan ook blijven toestromen, zorg dan in ieder geval dat ze zich niet allemaal in de 9 Straatjes of de Damstraat ophouden.”

Design voor Vrijheidsbeeld van Amsterdam door Bouwkunst-student Boukje Bügel: transparante ronde vormen uitkijkend over 't IJ

Freedom and Order, ontwerp Boukje Bügel-Gabreëls (Bouwkunst, AHK)


Studenten zijn gedachtenbepalers

Óf het Vrijheidsbeeld er daadwerkelijk komt is nog lang niet zeker, maar de geest is uit de fles. Van Dijk: 'De Kunstraad heeft al langer geroepen: betrek studenten bij dit vraagstuk. Vandaar dat ik deze casus direct bij studenten heb neergelegd. Je ziet dat deze omgekeerde aanpak enorm veel reacties losmaakt. Studenten worden de gedachtenbepalers. Voor gemeente en projectontwikkelaars is het interessant dat het al uitgewerkt is. Ik zou wel eerst naar de gemeente kunnen gaan om het voorstel officieel te laten keuren, maar publieke opinie en draagvlak zijn veel sterker dan de bureaucratische molen.’

Tolerantie

Het ‘Vrijheidsbeeld’ staat ook symbool voor Amsterdam als stad van tolerantie en verdraagzaamheid. Amsterdam heeft door de eeuwen heen (met ups en downs) mensen met uiteenlopende culturele achtergronden opgevangen en een gemêleerde bevolking gehad. Juist in deze tijd verdient de stad dat baken, aldus Van Dijk, nu verdraagzaamheid afneemt.

Van Dijk wilde in lijn met dit gedachtegoed een muziekstuk bij het Vrijheidsbeeld laten componeren, in de geest van wat Antonin Dvorák ruim een eeuw geleden deed met zijn ‘New World Symphony’. De Hongaarse student Lachegyi Máté van het Conservatorium Amsterdam (AHK) heeft dit bijbehorende muziekstuk gecomponeerd, dat half juli is gespeeld voor een publiek: “New sound from the ancient World.

'Of het Vrijheidsbeeld komt of niet, als studieopdracht voor de Academie voor Bouwkunst, de HvA en het Conservatorium is de missie geslaagd', aldus Van Dijk.

Ontwerp voor Vrijheidsbeeld aan 't IJ door Bouwkunst-student Flavius Ventel: grote gestale van een man, die een transparante bol omhoog houdt

Colossus of Hope, ontwerp van Flavius Ventel (Bouwkunst, AHK)

Van Dijk heeft de studenten benaderd voor de studieopdracht van het Vrijheidsbeeld in samenwerking met Jan Kikkert, hoofd van de masteropleiding Architectuur van de Academie voor de Bouwkunst (AHK).

Op de hoogte van het plan rond het Vrijheidsbeeld zijn inmiddels: het Amsterdam Museum, het college van Burgemeester en Wethouders,  B&W;  Amsterdam Marketing; ondernemersvereniging Amsterdam City, de Amsterdamse Kunstraad; Amsterdam 4 en 5 mei Comité.

Neem voor meer informatie contact op met:

Ties van Dijk, manager van VOLA : tvd@vola.com.

VOLA is een Deense kranenontwerper en -producent. Het bedrijf ontplooit en ondersteunt daarnaast toepasselijke educatieve, cultureel, maatschappelijke initiatieven.

Namens de HvA zijn betrokken: studenten Bedrijfseconomie Lam Bui: Lam.Bui@hva.nl en Muzjgan Latif: muzjgan.latif@hva.nlHarko van den Hende (fieldlabcoördinator Oost) en docent Henk Kroon.